Nữ chính mạnh mẽ, hay nữ cường theo cách gọi của người đọc, là nữ chính có năng lực thật, có chủ kiến, tự quyết định đời mình và tự giải quyết rắc rối, thay vì chờ nam chính tới cứu. Đây là kiểu nhân vật được người đọc hiện nay tìm nhiều nhất, sau một thời gian dài ngôn tình quen với những nữ chính thụ động.
Nhưng mạnh mẽ là một chữ dễ bị hiểu sai. Có truyện cho nữ chính lạnh lùng, hống hách, coi thường các cô gái khác rồi gọi đó là nữ cường. Có truyện cho nữ chính giỏi mọi thứ, không bao giờ sai, rồi gọi đó là mạnh. Bài này bàn về nữ chính mạnh thật trông như thế nào, những kiểu nữ cường giả hay gặp, và một điều nghe ngược đời: nữ chính mạnh nhất thường là nữ chính được phép yếu.
Nữ cường là mạnh ở đâu
Sức mạnh của một nữ chính có thể nằm ở nhiều chỗ. Có người mạnh về năng lực: giỏi nghề, giỏi tính toán, giỏi làm ăn. Có người mạnh về ý chí: chịu được khó khăn, không bỏ cuộc. Có người mạnh về nguyên tắc: dám giữ điều đúng khi cả tập thể muốn đi đường tắt. Và có người mạnh về sự tự chủ: tự quyết định yêu ai, sống ở đâu, làm nghề gì, không để gia đình hay người yêu quyết thay.
Một nữ chính chỉ cần mạnh ở một hai điểm là đủ đáng nhớ. Cái làm nên nữ cường không phải là toàn năng, mà là việc cô là người cầm lái câu chuyện của chính mình. Những biến cố lớn trong truyện xảy ra vì cô chọn, không phải vì cô bị đẩy vào.
Phân biệt như vậy giúp tránh một hiểu lầm hay gặp: nữ cường không nhất thiết phải là nữ tổng giám đốc, nữ tướng hay nữ sát thủ. Một cô bán cá kiên trì học tiếng Đức, một cô kỹ thuật viên nhất định đòi kiểm lại một điều mà cả phòng muốn bỏ qua, cũng là nữ cường. Sức mạnh không nằm ở chức danh, mà ở cách nhân vật đứng trước khó khăn.
Mạnh bằng nghề: những nữ chính trong kho truyện
Nữ hoa tiêu leo thang dây lúc ba giờ sáng. Trong Đôi găng chỉ đỏ của nữ hoa tiêu, Vũ Điềm làm cái nghề mà ít ai nghĩ là của phụ nữ: leo thang dây lên tàu container giữa đêm để dẫn tàu vào cảng. Người cô gặp trên buồng lái là chồng cũ bỏ đi sáu năm. Sức mạnh của cô không cần ai kể ra; nó nằm trong từng bậc thang cô leo.
Người điều độ tin vào mười một năm kinh nghiệm. Đêm hạ tầng container trước bão ở Đình Vũ đặt nữ chính vào thế đối đầu với phần mềm của sếp mới: phần mềm nói bãi rỗng chịu được gió cấp mười, mười một năm điều độ bãi cảng nói điều ngược lại. Bão vào trong tám tiếng. Cô mạnh vì cô biết, và dám nói điều mình biết.
Người điều độ điện bắt đọc tên từng người. Trong Đọc tên từng người, cô điều độ lưới điện ở Pleiku yêu cầu tổ trưởng đường dây đọc tên từng công nhân đã xuống cột trước khi cô đóng điện, không được báo bằng con số. Cả tổ gọi cô là chậm như rùa. Sức mạnh ở đây là một nguyên tắc an toàn được giữ đến cùng, kể cả khi nó làm mình mất lòng người.
Cô gái cổ đại làm lại từ một sạp muối lẻ. Nút chân cua của nhà họ Viên là truyện cổ đại nữ cường ba mươi sáu chương: cha chết trong ngục vì một trăm bao muối lậu, cô chỉ còn một sạp muối lẻ ở chợ, phường buôn lớn mua đứt cả làng muối. Cô quay sang làm mắm ruốc, thuê một chiếc ghe mục ngược sông. Sức mạnh của cô là sự xoay xở trong một thế giới không cho phụ nữ nhiều lựa chọn.
Bốn kiểu nữ cường giả hay gặp
Khi nữ cường thành mốt, nhiều truyện gắn nhãn này cho những nhân vật thật ra không mạnh, chỉ khoác vẻ mạnh. Bốn kiểu dưới đây là hay gặp nhất.
| Kiểu | Biểu hiện | Vì sao không phải mạnh thật |
|---|---|---|
| Không giống những cô gái khác | Nữ chính coi thường phụ nữ khác là điệu, là yếu, tự hào mình khác biệt | Sức mạnh dựa trên việc hạ thấp người khác, không dựa trên năng lực của chính mình |
| Mạnh là lạnh và gắt | Nữ chính cộc cằn, hống hách, đối xử tệ với người dưới | Đó là thiếu tôn trọng, không phải sức mạnh; nam chính làm vậy thì bị gọi là độc hại |
| Toàn năng không tì vết | Giỏi mọi thứ, không bao giờ sai, ai cũng ngưỡng mộ | Không có khó khăn thì không có gì để vượt qua, nhân vật thành phẳng |
| Mạnh nhờ người khác | Mọi thành công đều nhờ nam chính ra tay đúng lúc | Nhân vật không thật sự cầm lái câu chuyện của mình |
Kiểu thứ tư khó nhận ra nhất: truyện dựng nữ chính rất giỏi ở phần mở đầu, nhưng mỗi lần có rắc rối lớn thì người giải quyết lại là nam chính. Đọc kỹ những khúc ngoặt lớn, bạn sẽ biết ai đang thật sự làm chủ.
Một phép thử đơn giản: thử tưởng tượng rút nam chính ra khỏi truyện. Nếu nữ chính vẫn có mục tiêu, có nghề, có những trận chiến riêng phải đánh, cô là nữ cường thật. Nếu không còn lại gì ngoài một cô gái chờ đợi, nhãn nữ cường chỉ là lớp sơn.
Mạnh không có nghĩa là không được yếu
Đây là điều mà những truyện nữ cường hay nhất đều hiểu. Một nhân vật chỉ toàn sức mạnh thì không có chỗ để người đọc chạm vào. Chính những lúc cô sợ, cô sai, cô cần giúp mới làm cô trở thành người, và làm sức mạnh của cô có giá.
Nữ hoa tiêu Vũ Điềm leo thang dây giữa đêm không run, nhưng truyện cho biết có một câu cô giữ mười hai năm chưa dám nói với ai, và cậu tập sự cứ đếm bậc thang thành tiếng đúng cái cách của người thầy đã ngã xuống biển đêm cô đứng tròng trên thang. Sức mạnh và vết thương nằm trong cùng một con người, và người đọc thương cô vì cả hai.
Một nữ chính mạnh cũng có quyền nhờ giúp, có quyền khóc, có quyền được nam chính che chở trong một lúc nào đó, mà không vì thế mất đi sự mạnh mẽ. Sự khác biệt nằm ở chỗ cô chọn nhận sự giúp đỡ, chứ không phải bị biến thành người chỉ biết chờ được cứu. Một người lớn biết lúc nào mình cần người khác là một người lớn mạnh mẽ.
Hai người mạnh ở cạnh nhau
Khi nữ chính mạnh, chuyện tình thay đổi tính chất. Nó không còn là chuyện người mạnh che chở người yếu, mà là chuyện hai người mạnh học cách ở cạnh nhau. Xung đột thường đến từ sự va chạm của hai năng lực, hai nguyên tắc, hai cách làm việc.
Trong truyện ở cảng Đình Vũ, người ngồi vào cái ghế lẽ ra là của nữ chính là một người đàn ông hai mươi chín tuổi, và anh phải chọn tin phần mềm của mình hay tin kinh nghiệm của cô. Câu chuyện tình bắt đầu từ một câu hỏi nghề nghiệp: anh có đủ khiêm tốn để nghe người giỏi hơn mình không. Với người đọc, đó là một cách bước vào tình yêu rất người lớn và rất đáng tin.
Kiểu cặp đôi này cũng mang lại một điều quý cho người đọc trẻ: hình mẫu một mối quan hệ mà sự tôn trọng đến trước sự lãng mạn. Hai người thấy nhau giỏi, rồi mới thấy nhau đáng yêu. Đó là thứ tự lành mạnh hơn nhiều so với kiểu yêu từ cái nhìn đầu tiên rồi mới phát hiện ra người kia là ai.
Nữ cường cổ đại: mạnh trong khuôn phép
Truyện cổ đại đặt nữ chính vào một thế giới mà phụ nữ có rất ít quyền: không được thi cử, khó đứng tên tài sản, hôn nhân do cha mẹ định. Vì thế, nữ cường cổ đại hay nhất không phải là nữ chính phá tung mọi khuôn phép một cách phi lý, mà là nữ chính tìm được đường đi trong khuôn phép ấy.
Cô gái làm mắm ruốc thuê ghe mục ngược sông là một kiểu. Gánh chè sen ở chợ cửa Đông là một kiểu khác: tiểu thư một nhà bị tịch biên gánh chè hạt sen ra chợ, chỉ để chờ viên Ngự sử đã niêm phong cửa nhà mình, thề lật lại án cho cha. Từ tiểu thư thành người bán hàng rong là một cú rơi, nhưng cô dùng chính vị trí người bán hàng ở chợ để quan sát, để chờ, để tìm.
Đọc nữ cường cổ đại, người đọc hôm nay thường thấy một điều quen: sức mạnh của phụ nữ nhiều khi không ồn ào, nó là sự kiên trì, sự khéo léo và việc biết tận dụng từng cơ hội nhỏ mà hoàn cảnh cho phép.
Đọc nữ cường cho tỉnh: điều nên mang theo và điều nên để lại
Nữ chính mạnh mẽ là kiểu nhân vật người đọc hay muốn học theo. Vài gợi ý để học đúng chỗ:
- Nên mang theo: sự tự chủ trong lựa chọn nghề nghiệp, nơi ở, người yêu.
- Nên mang theo: việc giữ nguyên tắc nghề nghiệp, nhất là những nguyên tắc về an toàn và sự thật, kể cả khi bị chê là chậm hay khó tính.
- Nên mang theo: khả năng nhờ giúp và nhận giúp mà không thấy mình kém đi.
- Nên để lại: thói coi thường những phụ nữ khác chọn cách sống khác mình.
- Nên để lại: ý nghĩ rằng mạnh là phải lạnh, phải gắt, phải không cần ai.
- Nên để lại: những màn trả thù hả hê trong truyện. Chúng vui khi đọc nhưng ít khi là cách giải quyết tốt ngoài đời.
Một nữ chính mạnh mẽ hay nhất là nữ chính mà khi gấp truyện lại, bạn thấy mình muốn làm tốt hơn một việc gì đó trong đời mình, chứ không chỉ muốn được như cô.
Câu hỏi thường gặp
Nữ cường có nghĩa là nữ chính phải giỏi võ hoặc làm sếp không?
Không. Nữ cường là nữ chính tự chủ, có năng lực ở một lĩnh vực nào đó và tự quyết định đời mình. Một cô bán hàng, một kỹ thuật viên, một người điều độ cũng có thể là nữ cường.
Vì sao một số nữ chính mạnh mẽ lại bị người đọc ghét?
Thường vì tác giả lẫn sức mạnh với sự hống hách, hoặc cho nữ chính coi thường các cô gái khác. Cũng có khi vì nữ chính quá toàn năng, không có khuyết điểm nào để người đọc đồng cảm.
Nữ chính mạnh mẽ có hợp với nam chính lạnh lùng không?
Có thể rất hợp, khi hai người tôn trọng năng lực của nhau và xung đột đến từ va chạm nguyên tắc. Không hợp khi truyện để nam chính kiểm soát, và sức mạnh của nữ chính chỉ dùng để chống chịu.
Nữ cường trong truyện cổ đại có thiếu thực tế không?
Tuỳ truyện. Truyện hay để nữ chính xoay xở trong giới hạn của thời đại, dùng sự khéo léo và kiên trì. Truyện dở cho nữ chính phá mọi quy tắc mà không gặp hậu quả nào, khi đó người đọc khó tin.
Đọc truyện nữ cường có giúp gì cho con gái tuổi mới lớn không?
Truyện nữ cường viết tốt cho các em hình mẫu tự chủ, giữ nguyên tắc, dám theo nghề mình thích. Phụ huynh có thể cùng con bàn về những điều đáng học và những điều chỉ nên để lại trong truyện.